Na potrzeby tego artykułu postanowiłem nieco zmodyfikować tytuł mojego cyklu o nieznanych drużynach z ojczyzny Konfucjusza. Xi’an to miasto, na terenie pierwsze oznaki osadnictwa są datowane na 4500 r. p.n.e. Znane wcześniej jako Daxing lub Chang’an, było w przeszłości stolicą Chin – przeszłości tak dawnej, że w czasach, gdy rezydowali tam cesarze z dynastii Tang, na terenach obecnej Polski żyli Polanie, Mazowszanie i Wiślanie.  Z Xi’anem związanych jest wiele mitów, ważnych miejsc i wydarzeń. To tu zaczynał się legendarny Jedwabny Szlak, tutaj też znajduje się wybudowany w 742 roku meczet, jeden z najbardziej znanych zabytków Państwa Środka. Kilkadziesiąt kilometrów dalej leżało miasto Xinyang, stolica Państwa Qin, którego władca w 221 r. p.n.e. zjednoczył Chiny. Sam Pierwszy Cesarz spoczywa w okolicach Xi’anu we wciąż nieodkrytym, monumentalnym grobowcu, chroniony przez słynną Terakotową Armię. Jak zatem w mieście, w którym historię czuje się na każdym kroku, funkcjonuje jedna z najmłodszych drużyn piłkarskich w kraju? Zapraszam Was na opowieść o Shaanxi Chang’an.

30 marca 2016 roku. W tym dniu Shaanxi Jiema Sports Company i 7 innych lokalnych firm doszło do porozumienia w sprawie powołania do życia opisywanego w tym artykule klubu. Postanowiono, że nowy twór zacznie grę na czwartym poziomie rozgrywkowym w Chinach, czyli Chinese Champions League. Składa się on z 44 lig regionalnych, w których występuje w sumie ponad 1000 drużyn. Następnie najlepsze zespoły z poszczególnych lokalnych grup awansują do drugiej rundy. Nowy klub, którego pierwszym trenerem został Huang Hongyi, wygrał Shaanxi Provincial Super League i przystąpił do kolejnej fazy. W grupie A strefy północno-zachodniej Shaanxi Chang’an wygrało wszystkie 4 mecze z bilansem bramek 16-0. Trzecia runda okazała się już znacznie trudniejsza i w tym przypadku ekipa z Xi’anu miała dużo szczęścia, że udało jej się awansować dalej, bowiem 3 drużyny zakończyły grupę z identyczną liczbą punktów – o awansie zadecydowała liczba zdobytych bramek. W ćwierćfinale ponownie dopisała fortuna i Shaanxi wygrało w rzutach karnych z Jilin Baijia. Na drodze do finału stanęła drużyna Wuhan Chufeng Heli, które również nie potrafiło pokonać ekipy Wilków. Dopiero Dalian Boyang zakończył ich zwycięską serię w serii jedenastek w ostatnim meczu sezonu 2016. Do trzeciej ligi awansowały obydwa zespoły.

111111

W sezonie 2017 Chinese League Two Shaanxi Chang’an zagrało tak dobrze, że udało się mu zająć miejsce premiowane występami w play-offach do drugiej ligi. Niestety, w tym przypadku w ćwierćfinałowym pojedynku lepsza okazała się drużyna Shenzhen Ledman, która wygrała w dwumeczu 1:0. Na rozgrywki w roku 2018 nowym trenerem został Zhao Chanhong. Nie dotrwał on jednak do końca ligi – 23 czerwca zastąpił go Xie Yuxin, 42-krotny reprezentant Chin. Pod jego wodzą piłkarze z Xi’anu zaliczyli bardzo dobry finisz sezonu i z pierwszego miejsca grupy północnej awansowali do play-offów. Tym razem odpadli w półfinale z dwumeczu z Nantong Zhiyun i musieli zadowolić się meczem o 3 miejsce z Jiangsu Yancheng Dingli, który wygrali 1:0. Do Chinese League One awansują jedynie dwie najlepsze drużyny, jednak problemy finansowe występującego w drugiej lidze Yanbian Funde FC spowodowały, że został on zdegradowany, a jego miejsce zajęło właśnie Shaanxi Chang’an.

3.png

Poprzednie dwa akapity pełne były mało znanych nazw klubów, dlatego odpocznijmy od nich i wróćmy na chwilę do opisu miasta. Xi’an (西安,z chn. „Wschodni Pokój”), stolicę prowincji Shaanxi, zamieszkuje obecnie 7,1 miliona mieszkańców (w prefekturze żyje 12 milionów ludzi). Jest to jedna z najstarszych i najważniejszych metropolii w Chinach. Już 3100 lat temu znajdujące się na terenie obecnego Xi’anu miasto Fenghao było stolicą dynastii Zhou. Następnie w Okresie Walczących Królestw terytorium to należało do wspominanego wcześniej państwa Qin. Pod wodzą Ying Zhenga podbijało ono sąsiadujące państwa, co doprowadziło w 221 r .p.n.e. do historycznego zjednoczenia Chin, a Ying Zheng znany jest do dziś jako Qin Shi Huang lub po prostu Pierwszy Cesarz. Terakotowa Armia, która strzeże jego grobowca, to drugi najważniejszy zabytek w Państwie Środka, zaraz po Wielkim Murze. Co ciekawe, od dawna znane jest położenie samego miejsca spoczynku władcy, jednak Chińczycy nie są jeszcze gotowi na dotarcie tam, ponieważ nie chcą uszkodzić jego wnętrza. A zawartość grobowca może być niezwykle cenna – według Sima Qiana, słynnego starożytnego kronikarza z czasów dynastii Han, znajdować tam się ma ogromna mapa podbitych przez Ying Zhenga terenów, a dookoła nich płynna rtęć imituje morza i rzeki. Brzmi to jak przekoloryzowana bajka, jednak do czasu odkrycia tysięcy terakotowych żołnierzy tak samo myślano o opisie armii broniącej dostępu do grobowca, która okazała się być prawdziwa. Co więcej, badania potwierdziły już duże ilości rtęci znajdujące się wewnątrz przypominającego piramidę mauzoleum.

4
Historyczne zabudowania na Murze Miejskim w Xi’anie

W 582 roku władca dynastii Sui nakazał w budowę nowej stolicy, która znajdowała się na terenie obecnego Xi’anu. Została nazwana Daxing i było to największe ówczesne miasto na świecie. Za czasów dynastii Tang zaczęto je nazywać Chang’an i przez kilka wieków było najważniejszym ośrodkiem w tej części Azji. Niestety pod koniec panowania Tangów zostało zniszczono i postanowiono przenieść stolicę do Luoyangu. To był tak naprawdę koniec potęgi tutejszych terenów.

Drużyna Shaanxi Chang’an nazwą nawiązuje do tej wspaniałej przeszłości miasta. Mimo, że historia klubu jest bardzo krótka, to jest kilka wątków, o których warto wspomnieć. Po pierwsze stadion, na którym zwykle grają Wilki. Jest to Shaanxi Province Stadium, arena mogąca pomieścić 51 tysięcy widzów. Została zbudowana w 1954 roku, a więc w okresie, gdy formowała się pierwsza poważna liga piłkarska. Przebudowano ją w 1999 roku, kiedy to Xi’an był gospodarzem igrzysk ogólnokrajowych. W 2012 roku Chińska Federacja Piłkarska wyznaczyła Shaanxi Province Stadium wraz z sześcioma innymi arenami jako tzw. Stadiony narodowe. Rozgrywano na nich mecze reprezentacji seniorskiej, olimpijskiej, młodzieżowych oraz żeńskiej. Jak widać na zdjęciach, obecnie stadion Shaanxi Chang’an jest przygotowywany do gruntownego remontu, zdemontowano krzesełka i ustawiono rusztowania. Jest to związane z przyznaniem miastu organizacji 14. Chińskich Igrzysk Narodowych. Na czas przebudowy zespół z Xi’anu przeniósł się tymczasowo na oddalony o 60 kilometrów Weinan Sports Center.

5
Znajdujący się obecnie  w remoncie Shaanxi Province Stadium będzie w 2021 roku gospodarzem Chińskich Igrzysk Narodowych

Awans do Chinese League One klub z Xi’anu zawdzięcza przede wszystkim bramkom Yang He. Napastnik z Dalian zakończył poprzednie rozgrywki z rekordową w swojej karierze liczbą 15 goli. W tym sezonie nie jest jednak już tak skuteczny, w 21 spotkaniach zaliczył tylko 3 trafienia. Na szczęście Shaanxi Chang’an może w 2019 roku liczyć na świetną grę młodziutkiego napastnika z Demokratycznej Republiki Kongo, Oscara Maritu. Napastnik w zeszłym roku grał dla Yanbian Funde, a w tym sezonie zdobył już 17 goli i jest obecnie wicekrólem strzelców Chinese League One. Niestety, jest on tak naprawdę jedynym strzelcem drużyny. Bardzo wymowne jest, że gdyby nie było w Shaanxi Maritu, to najlepszym strzelcem byłby… Yang He ze swoimi 3 golami. Wilki zajmują obecnie 9 miejsce w lidze. Może nie jest to dobry wynik, jednak trzeba wziąć pod uwagę, że w tym roku rozgrywki są niezwykle wyrównane i ekipa z Xi’anu traci tylko 8 punktów do lidera.

Yang He.jpg
Yang He (pierwszy z lewej) to jeden z najlepszych zawodników drużyny

Oprócz Maritu, w kadrze drużyny jest jeszcze dwóch obcokrajowców. Mowa o 1-krotnym reprezentancie Albanii, obrońcy Albim Alli, oraz 1-krotnym reprezentancie Nigerii, Johnie Owoeri. Dla napastnika jest to już 3 klub w Chinach, wcześniej grał w Shanghai Shenxin i Neimenggu Zhongyou. Warto też napisać o historii zawodnika z Xinjiangu, Ye Erfanie (znanym także jako Erpan Ezimjan lub Erfan Hezim), o którym pisałem w artykule o zespole Xinjiang Tianshan Leopards. Był on jednym z największych talentów w Chinach, powoływany do młodzieżowych reprezentacji Chin, gdzie zdobył między innymi pięknego gola z przewrotki. W wieku 15 lat dołączył do Jiangsu Suning i związał się z klubem długoletnią umową. W lutym zeszłego roku słuch o nim zaginął. Zaczęły dopływać niepokojące sygnały, że został internowany i umieszczony w tzw. „obozie reedukacji” dla Ujgurów. Niestety ta informacja potwierdziła się, zawodnik spędził w niewoli około roku i został wypuszczony dopiero po 11 miesiącach. Ci, którzy go znali, podkreślają, że po powrocie z obozu nie jest już tym samym człowiekiem. Po tym, jak wrócił do „żywych”, Ye Erfan wydał specjalne oświadczenie, w którym wychwalał Komunistyczną Partię Chin  i dziękował za jej wkład w jednoczenie grup etnicznych w Chinach. Mało kto wierzy, że napisał to z własnej, nieprzymuszonej woli. Mimo, że zawodnik wrócił do treningów z Jiangsu Suning, jego macierzysty klub postanowił wypożyczyć go do Shaanxi Chang’an. W obecnych rozgrywkach młody ujgurski napastnik wystąpił w 21 spotkania, nie udało mu się jednak zdobyć gola.

6
Ye Erfan po 11-miesięcznym pobycie w tzw. „obozie reedukacji” został zawodnikiem Shaanxi Chang’an

Piłka nożna w Xi’anie zyskuje na popularności. Nie jest to na pewno ulubiony sport lokalnej ludności, która preferuje przede wszystkim koszykówkę, jednak drużyna Shaanxi Chang’an zyskała już uznanie wśród miejscowych, którzy licznie pojawiają się na meczach Wilków. Średnia widzów w sezonie 2018 wynosiła 17 tysięcy – oczywiście w mieście, które liczy sobie 7 milionów mieszkańców wydaje się to być słabym wynikiem, jednak mimo to jest to wynik godny uznania. Dużym bodźcem napędowym dla piłki nożnej oraz całego sportu w Xi’anie będzie 14. edycja Chińskich Igrzysk Narodowych, która odbędzie się w Shaanxi w 2021 roku. Jest to impreza, w której biorą udział sportowcy ze wszystkich prowincji, którzy konkurują ze sobą w kilkudziesięciu dyscyplinach. W 2017 roku zawodnicy Shaanxi Chang’an prowadzeni przez Paulo Santosa zdobyli złoty medal w turnieju piłkarskim rozgrywanym w ramach Chińskich Igrzysk Narodowych w Tianjinie. Portugalczyk mieszka od kilku lat w Chinach, obecnie trenuje nowopowstały zespół Xi’an United City, który zaczął grę w czwartej lidze, czyli Chinese Champions League.

7.png
Paulo Santos na treningu Xi’an United City

Prowincja Shaanxi ma potencjał, by stać się ważnym ośrodkiem piłkarskim w Chinach. Od dawna brakowało tutaj drużyny z prawdziwego zdarzenia, która grałaby w najwyższej klasie rozgrywkowej. Shaanxi Chang’an jest idealnym kandydatem do bycia tym zespołem – co prawda w tym sezonie o awans do CSL będzie trudno, jednak jestem przekonany, że w roku 2020 będzie to jeden z faworytów do zwycięstwa w drugiej lidze. Paradoksem jest, że najmłodszy klub w Chinese League One został założony w jednym z najstarszych miast w Państwie Środka. Możliwe, że jest to tylko mały, nieistotny symbol, ale Shaanxi Chang’an może być tym, czego starożytne miasto Xi’an potrzebowało od dawna – powiewem świeżości i nowoczesności.

PS: Zdjęcia Shaanxi Province Stadium oraz zabudowań na Murze Miejskim otrzymałem od mojej koleżanki Wiktorii, która od trzech tygodni mieszka w Xi’anie. Prowadzi swojego bloga, w którym opisuje swoje codzienne doświadczenia z życia w tej historycznej metropolii. Jeśli jesteście zainteresowani, jak wyglądają Chiny „od kuchni”, to gorąco zapraszam na tego bloga:

https://liveyourownpassion.blogspot.com

Autor tekstu: Maciej Łoś